«زمین، اقیانوس و هوا، ای برادریِ محبوب!
اگر مادرِ بزرگِ ما، طبیعت،
در جانم ذره ای از آن نیایش راستین خویش را دمیده باشد،
تا مهرِ شما را احساس کنم،
آن موهبت را با مهرِ خویش پاسخ می گویم.»

پرسی بیش شلی ( ۱۷۹۲-۱۸۲۲)
از منظومۀ «Alastor; or, The Spirit of Solitude»
پزشکی، بیش از آنکه مجموعه‌ای از دانسته‌ها باشد، سفری است در مسیر شناخت؛ سفری که در آن، هر بیمار روایتی تازه، هر تصویر، پرسشی نو و هر تشخیص، گامی دیگر به سوی حقیقت است. همان‌گونه که “شلی” طبیعت را با فروتنی مخاطب قرار می‌دهد، ما نیز در برابر پیچیدگی شگفت‌انگیز دستگاه عصبی، جز با مشاهده‌ای دقیق، ذهنی پرسشگر و تواضع علمی، راهی به کشف حقیقت نخواهیم یافت.
در شماره تیرماه ۱۴۰۵ بولتن «تازه‌های مغز و اعصاب»، چهار مقاله را با این امید تقدیم همکاران ارجمند می‌کنیم که بتوانند، هر یک به سهم خود، در روشن‌تر شدن بخشی از این مسیر دشوار و در عین حال دلنشین، سودمند باشند.
نخستین مقاله، همچون شماره‌های پیشین این بولتن، به معرفی یک مورد بالینی اختصاص دارد. بیماری جوان با تابلوی بالینی سازگار با مولتیپل اسکلروزیس که اگرچه معیارهای تشخیصی مک‌دونالد را برآورده می‌کرد، وجود ضایعه‌ای بزرگ و متسع همراه با ادم وسیع در طناب نخاعی گردنی، تشخیص را با چالشی جدی روبه‌رو ساخته بود. یافته‌های تصویربرداری اولیه، احتمال وجود تومورهای داخل نخاعی، از جمله آستروسیتوما یا اپاندیموما را مطرح می‌کرد. با بهره‌گیری از نظر تخصصی سرکار خانم دکتر دادگر، متخصص محترم رادیولوژی، انجام Diffusion Tensor Imaging (DTI) و Tractography درخواست شد و نتایج این بررسی‌ها نشان داد که ضایعه، در واقع یک ضایعه تومفکتیو دمیلینه‌کننده التهابی بوده است. این تجربه، فرصت مناسبی فراهم آورد تا در کنار شرح بیمار، به نقش ارزشمند تراکتوگرافی در افتراق ضایعات التهابی از تومورهای داخل نخاعی نیز بپردازیم؛ موضوعی که امیدواریم برای همکاران نورولوژیست، نورورادیولوژیست و دستیاران این رشته مفید و کاربردی باشد.
مایه خرسندی است که این گزارش، “سی‌امین” مورد از مجموعه مطالعات بالینی بیماری‌های نوروایمونولوژی است که طی ماه‌های گذشته در این بولتن منتشر شده است. از همکاران و استادان ارجمند صمیمانه دعوت می‌کنیم با نقدها، پیشنهادها و دیدگاه‌های ارزشمند خود، ما را در ارتقای هرچه بیشتر کیفیت این مجموعه یاری رسانند. همچنین علاقه‌مندان می‌توانند تمامی این موارد را در بخش «مطالعات بالینی» پایگاه اینترنتی www.tazeha.site مطالعه کنند.
دومین مقاله، مروری بر انسفالیت‌های پارانئوپلاستیک است. در این نوشتار، ضمن بررسی انسفالیت‌های مرتبط با آنتی‌ژن‌های داخل‌سلولی و آنتی‌ژن‌های سطح سلولی، تازه‌ترین نشانگرهای تشخیصی، اهمیت آنها در پایش بیماران و نیز رویکردهای درمانی مبتنی بر شواهد مرور شده است.
مقاله سوم به جدیدترین درمان‌ها و داروهای بیماری پارکینسون اختصاص دارد؛ درمان‌هایی که افق‌های تازه‌ای را در مدیریت این بیماری گشوده‌اند و آشنایی با آنها می‌تواند در توسعه مراقبت از بیماران مبتلا به پارکینسون در کشور مؤثر باشد.
در مقاله پایانی نیز، نکات بالینی و کاربردی درباره داروی کلادریبین مرور شده است؛ نکاتی که آگاهی از آنها می‌تواند در تصمیم‌گیری‌های درمانی روزمره و مراقبت بهتر از بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس راهگشا باشد.
امیدواریم مجموعه مطالب این شماره، افزون بر انتقال دانش، زمینه‌ساز گفت‌وگو، تبادل تجربه و شکل‌گیری پرسش‌های تازه در ذهن خوانندگان باشد؛ زیرا پیشرفت علم، بیش از آنکه حاصل پاسخ‌های قطعی باشد، زاییده پرسش‌های درست است.
با سپاس از همراهی همیشگی استادان، همکاران و خوانندگان گرامی، برای همه شما تندرستی، آرامش و توفیق روزافزون آرزو می‌کنم.

دکتر سعید شاه‌بیگی
سردبیر بولتن «تازه‌های مغز و اعصاب»